در مرحله چاپ :
در مرحله چاپ ، کنترل نوع مرکب ، کاغذ مصرفي ، لاستيک و فشار آن بسيار مهم است. چرا که مثلا فشار زياد لاستيک باعث پهن شدگي ترام مي شود. همچنين نوع مرکب و ميزان چسبندگي و . . . ، نوع کاغذ و ميزان جذب آن بسيار اهميت دارد. در هنگام چاپ نيز بايد نظارت کاملي بر ميزان رنگ يا «دانسيته» تن پلات يا ترام 100 داشته باشيم چرا که افزايش ميزان رنگ يا دانسيته ترام 100 تاثير بسزايي بر چاقي ترام مي گذارد.
راه کار کلي :
بهتر اين است که براي کارهاي مشخص و معمول چاپ ، از جمله جعبه هاي بخصوصي که چاپ آنها هميشگي است ، ميزان چاقي ترام را با توجه به مواد مصرفي به دست آورده و با ثابت نگه داشتن اين مواد ، خطاي چاقي ترام را رفع و در کنترل خود در آوريد.
براي مثال چنانچه يک جغبه بخصوص مثلا قوطي کبريت چهار رنگ روي مقواي 250 گرمي پشت طوسي چاپ مي کنيد ، اندازه ترام را هميشه يک ميزان و مثلا Ipi 150 در نظر بگيريد و هميشه از يک نوع مرکب ، کاغذ حتي يک چاپخانه استفاده نماييد. تغيير در هر يک از پارامترهاي چاپي ، امکان تغيير در چاقي ترام را افزايش خواهد داد.
انتخاب صحيح اندازه ترام بسيار مهم مي باشد علاوه بر آن در اين مرحله بايستي تهيه فيلم و زينک را به شخصي سپرد که تجربه کافي در اين زمينه داشته باشد ، چه بسا با تغيير زمان نوردهي ، ميزان چاقي يا لاغري ترام از حد متعارف نيز فراتر رود. در اين مرحله ممکن است که زمان نوردهي در صورت بي دقتي براي رنگهاي مختلف نيز متفاوت شود که اين خود مشکل مضاعفي ايجاد مي کند. اما راه ديگر حل مسئله خطاي ترام در اين مرحله ، حذف مرحله تهيه فيلم و خطاي ناشي از دستي بودن تهيه زينک است.
در مرحله طراحي :
در هنگام طراحي با آگاهي از اين که کار در نهايت بر روي چه کاغذي چاپ خواهد شد مي توان تا حدي جلوي اين خطا را گرفت ، مثلا در نظر بگيريد که کار شما بر روي کاغذي چاپ خواهد شد که در نهايت با خروجي Ipi 120 خطاي 30% چاقي ترام خواهد داشت. بنابراين بعد از اسکن کردن تصاوير ، بدين شکل عمل کنيد که در نرم افزار فتوشاپ ( نسخه 6 ) در مسير زير Edit / Color Setting Dot Gain ( چاقي ترام ) را 30% انتخاب کنيد. بدين ترتيب فيلم خروجي شما از تصوير با توجه به اين خطا بيرون خواهد آمد يعني ترام هاي کار تا حدي لاغرتر خواهد شد تا در مراحل بعدي که کار دچار چاقي مي شود ، در نهايت به اصل کار نزديک گردد.
بدين ترتيب بعد از تنظيم Color Setting با تبديل تصوير خود از Rgb به Cmyk ميزان Dot Gain 30% در نظر گرفته شده اعمال مي گردد و شما قادر خواهيد بود در مرحله طراحي ، جلوي خطاي ترام را تا اندازه اي بگيريد.
ميزان Dot Gain را مي توانيد بر اساس نوع کاغذ تغيير دهيد و بعد از آن تصوير خود را از Rbg تبديل به Cmyk کنيد.
چاقي يا لاغري ترام در چاپ :
اکنون قصد داريد فولدري طراحي کنيد و مي خواهيد در طرح آن از عکس استفاده نماييد. يک عکس را انتخاب کرده ، اسکن مي کنيد. همه مراحل طراحي ، ليتوگرافي و چاپ را کنترل کرده ايد اما کار شما که روي مقواي پشت خاکستري چاپ شده است ، تيره تر از عکس اصلي ديده مي شود. دليل آن چيست ؟
هنگامي که يک عکس را اسکن کرده و از آن فيلم تهيه مي کنيد ، عکس مورد نظر را تبديل به ترام کرده ايد. از قرارگيري ترامهاي مختلف رنگها تصوير رنگي شما در نهايت پديد مي آيد. اما اين تصوير رنگي ممکن است دچار چاقي ترام شده باشد يا اصطلاحا « پر کرده » باشد. ترامهاي يک فيلم در هنگام تهيه زينک ، بسته ميزان نوردهي و دقت متصدي ليتوگرافي ، ممکن است دچار لاغري يا چاقي شوند. ميزان تغيير در چاقي ترام حدود 3% مي باشد. اما در مرحله چاپ ، چاقي ترام بسيار شديدتر است و اين ميزان بسته به نوع کاغذ و مرکب مورد استفاده و همچنين ميزان فشار لاستيک چاپ متفاوت است ، حدود چاقي ترام در اين مرحله 12% است.
خطاي چاقي ترام معمولا در تن مياني بيشتر است و در تن 50% به حداکثر خطاي چاقي ترام در هر يک از مراحل فيلم ، زينک و چاپ مي رسد. هر چه ترام کار ما ريزتر باشد چاقي ترام بيشتر خود را نشان مي دهد. همچنين در هنگام چاپ ، هر چه کاغذ مورد استفاده قدرت جذب بيشتر داشته باشد ، ميزان چاقي بيشتر خواهد بود. به عنوان مثال کاغذ روزنامه قدرت جذب بالا داشته و چاقي ترام در روي اين نوع کاغذ چيزي بين 20% تا 30% است. به همين خاطر در هنگام تهيه فيلم ، دانستن نوع کاغذ چاپي بسيار مهم است. اهميت اين مسئله در انتخاب اندازه ترام خروجي است. در مورد اغلب کارهاي چاپي که روي کاغذهاي گلاسه يا . . . چاپ مي شود ، ترام کار را Ipi 175 مي گيرند در حالي که براي چاپ روزنامه ترام معمولا Ipi 120 در نظر گرفته مي شود.
واضح است که ميزان چاقي ترام براي ترامهاي Ipi175 بيشتر از Ipi 120 مي باشد.
چاقي ترام يا اصطلاحا پرکردگي کار ، فرايندي طبيعي است و بسته به عوامل گفته شده مي تواند زياد يا کم جلوه کند. اما در اين مورد نيز با دقت نظر و کنترل هاي لازم مي توان کار نهايي زيبا ، دلنشين و نزديک به اصل ارائه کرد.
زاويه ترام :
در چاپ براي اين که رنگها درست روي هم قرار گيرند و يک کار رنگي را درست نمايش دهند ، بايستي ترام گذاري صورت گيرد اين ترامها بايستي در زواياي مختلفي نسبت به هم قرار گيرند. چند نکته قابل ذکر است : نکته اول اين که از نظر بصري و بر اساس اعصاب بينايي زاويه 45 درجه کمترين ديد و 90 درجه بيشترين زوايه ديد را به ما مي دهد. از طرف ديگر چنان چه زاويه دو ترام مختلف کمتر از 30 درجه باشد ، حالتي خاص در چاپ پديد مي آيد که به ان « پيچازي » مي گويند. در اين وضعيت لطافت کار رنگي از بين رفته و پيچش هاي متعددي در کار چاپي ديده مي شود. بنابراين در اينجا بايستي اين دو نکته را مد نظر داشت و براساس اين اطلاعات زاويه ترام مناسب را به هر کدام از رنگهاي CMYK اختصاص داد.
اندازه ترام :
اندازه ترام همان ريزي و درشتي ترام است که بر حسب نقطه يا خط در سانتي متر يا اينچ بيان مي گردد و معمولا بر حسب Ipi يا خط بر اينچ بيان مي شود. هر چه Ipi بيشتر باشد ترام ريزتر است يعني تعداد خط بيشتري در اينچ جا مي گيرد و هر چه Ipi کمتر باشد ترام درشت تر مي باشد کنترل و کار با ترامهاي درشت تر ديده نمي شود. براي چاپهاي مختلف ، اندازه ترام متفاوت است. در چاپ افست معمولا از Ipi 150 تا Ipi 200 چاپ صورت مي گيرد. اما ميزان انتخاب اندازه ترام به موارد متعدد بستگي دارد. از جمله نوع ماشين چاپ ، کاغذ مورد استفاده ، مرکب چاپ و عوامل بسيار ديگر. بنابراين بالا رفتن Ipi با وجود آن که دقت کار را بيشتر مي کند اما گاهي به دليل ناتواني ماشين چاپ يا نوع کاغذ ، دقت لازم انتقال نمي يابد. بنابراين انتخاب مناسب اندازه ترام ، به کار چاپي لطافت لازم را خواهد داد.
ترام :
ترام در واقع کوچکترين جزء يک کار چاپي است ، به گونه اي که وجود آن باعث ايجاد يک تصوير رنگي لطيف در کار چاپ است. آگاهي از اشکال مختلف ترام و اندازه آن موجب رسيدن به يک کار چاپي مطلوب خواهد شد.
شکل ترام :
احتمالا شکل ترام نکته اي است که کمتر به آن توجه مي شود. طراحان کار اسکن تصاوير خود را انجام داده و عکس را در طرح خود مي گنجانند. کار نهايي را آماده کرده و به ليتوگرافي تحويل مي دهند. ممکن است فيلم و به دنبال آن زينک مورد نظر را نيز کنترل کنند اما تقريبا هيچگاه شکل ترام را براي ليتوگرافي مشخص نمي کنند.
البته ليتوگرافان حرفه اي ، مي دانند که شکل ترام را براساس نوع چاپ و نوع کار چگونه انتخاب کنند. اما اين نکته اي است که طراحان و ناظران چاپ نيز بايستي از آن آگاهي داشته باشند.
اشکال مختلف ترام با تنوع بسيار ، مثلا دايره ، بيضي ، مربع ، فانتزي ، لوزي ، لانه زنبوري و . . . وجود دارد. اما همه آنها براي هر کار چاپي مناسب نيستند. در کار چاپ افست ، معمولا از ترام مربع استفاده مي شود. چرا که به دلايل بصري ، اين ترام واضح تر ديده مي شود و در چاپ افست مناسبترين است. اما ترام بيضي در محدوده Mede Tone لطافت و ظرافت خاصي به تصوير مي دهد. بنابراين شايد مناسب باشد که براي چاپ تصاوير و چهره و نقاشي هاي ظريف از ترام بيضي استفاده کرد.
ترامهاي ديگر معمولا در چاپ هليوگراور و . . . کاربرد دارد.
وقتي به ترامهاي چاپ افست روي زينک دقت کنيد متوجه خواهيد شد که در نقاط تيره ، ترامها درشت تر شده و در نقاط روشن ، ترام ريزتر است. اما در چاپ هليوگراور اندازه ترامها در همه جاي سيلندر هليو يکي است و تاريک و روشني طرح با تغيير در ميزان گودي ترامها ايجاد مي گردد. بنابراين در مي يابيم که شکل ترام در چاپهاي گوناگون ، متفاوت است. در چاپ افست معمولا از ترام به شکل مربع ، دايره و بيضي استفاده مي گردد در حالي که در چاپ گود ( هليو گراور ) از ترامهايي به شکل آجري و لانه زنبوري استفاده مي شود.
|
|
POWERED BY BLOGFA.COM |
|